W przedpokoju unosił się ciężki zapach znany tylko z męskich wieczorów: sauna, pot, tani alkohol — kwaśna woń, która wżera się w tkaniny niczym obraza.Vadim wrócił do domu, jakby wygrał wojnę.Klęczałam przy jego butach, wycierając błoto, gdy pochylił się nade mną, nawet nie ściągając kurtki.
— Ola. Musimy porozmawiać. Szczerze. Poważnie.Powoli wstałam. W jego rękach nic nie było — ani chleba, ani mandarynek, o które prosiłam. Tylko telefon — i to nadęte poczucie własnej ważności.— No to mów — powiedziałam spokojnie, idąc do kuchni, żeby umyć ręce.
Podążył za mną. Buty na nogach, brud na podłodze. Zatrzymał się w framudze drzwi, z założonymi rękami, jak Napoleon przed bitwą.— Liczyłem na chłopaków — zaczął. — Krótko mówiąc: żyjesz na mój koszt.Woda szumiała, ale każde jego słowo słyszałam jakby wryło mi się w ucho.
Zakręciłam kran. Powoli wytarłam ręce. Spojrzałam na niego.— Ciekawe. A jak doszedłeś do tego wniosku?Uniósł palec, jakby prowadził wykład.— Matematyka, Ola. Bardzo prosto. Kredyt hipoteczny? Płacę ja. Samochód? Ja. Twoja pensja? Gdzie się podziewa? Ubrania? Jakiś drobiazg?
Przeliczyłem — utrzymuję cię całkowicie.Przyglądałam mu się. Początek łysiny. Brzuch pod swetrem, który mu podarowałam w ostatnie Nowe Rok. Nie tani.Dziesięć lat małżeństwa.Dziesięć lat, podczas których zarządzałam budżetem tak, żeby czuł się żywicielem — nawet jeśli lodówka była prawie pusta.
— I co proponujesz? — zapytałam lodowato.Jego usta skrzywiły się triumfalnie.— Rozstanie. Całkowite. Każdy na siebie. Koszty po połowie. Zakupy osobno. Nie jestem zobowiązany cię utrzymywać.Czekał na łzy. Krzyki. Tłumaczenia.Ja tylko powiedziałam:
— Dobrze.Zmrużył oczy.— Co znaczy „dobrze”?— Zgadzam się. Od teraz każdy na siebie.Otworzyłam lodówkę. Wyjęłam taśmę malarską — pozostałość po remoncie pokoju dziecięcego, który nigdy nie powstał — i w milczeniu przykleiłam grubą linię pośrodku półek.
— Po prawej twoje. Po lewej moje. Nie myl.Vadim parsknął zadowolony. Myślał, że złamał pasożyta.— Widzisz? Dwieście rubli na kolację. A ty zawsze: mięso, warzywa. Rozrzutna.Ja jadłam w milczeniu upieczoną pstrąga ze szparagami. Cytryna, rozmaryn, ciepło.
Zapach zagłuszył jego chemiczny ketchup.Vadim zerknął na mój talerz, przełknął, ale nic nie powiedział. Duma czasem to tylko głód w drogiej oprawie.Po dwóch tygodniach przyszła rzeczywistość.— Ola, skończył mi się proszek do prania. Daj mi trochę swojego.
Podniosłam wzrok.— Osobny budżet, Vadim. Mój proszek do delikatnych tkanin nie jest tani. Kup sobie własny.— Jesteś taka skąpa?!— Nie skąpa. Sprawiedliwa. Chciałeś tak.Rzucił drzwiami łazienki.Wieczorem widziałam go, jak szorował kołnierzyk koszuli mydłem w kostce.
Koszula zrobiła się szara, matowa, zmęczona.Kiedyś dbałam, żeby wyglądał nienagannie — jako kierownik działu.Teraz wyglądał jak mężczyzna, który przegrywa w domu.I nadszedł sobota.Urodziny jego matki.Tamara Igorewna. Sześćdziesiąt lat. Święty dzień.
Zwykle zaczynałam tydzień wcześniej: menu, cielęcina, kawior, trzy rodzaje ciast, bo „Tamara Igorewna nie je nic kupionego”.W środę Vadim zapytał, nie podnosząc wzroku z telefonu:— Myślałaś już o menu? Mama przychodzi, ciotka Lyuda, Smetkinowie… dziesięć osób.
Spojrzałam na niego szczerze zaskoczona.— Ja? Vadim, zapomniałeś? Jesteśmy osobno. Twoja mama — twoi goście. Co ja mam z tym wspólnego?Zbladł.— Zwariowałaś? To jubileusz! Mama oczekuje świątecznego obiadu!— To przygotuj. Ze swoimi pieniędzmi. Teraz tak dużo oszczędzasz na mnie.
— Ja… nie dam rady! Pracuję!— Ja też. Od ósmej do piątej. Więc radź sobie.Wybiegł.Wiedziałam: nic nie przygotuje.W sobotę rano poszłam do fryzjera. Potem do kawiarni. Croissant. Kawa. Spokój.Kiedy wróciłam, mieszkanie pachniało paniką i przypaloną cebulą.
Vadim pędził po kuchni.Na stole stały plastikowe pudełka z supermarketu: zwiędłe sałatki, suche plasterki wędliny i grillowany kurczak, który wyglądał, jakby poddał się przed pieczeniem.— Serio? — zapytałam.— Pomóż mi! — błagał. Nie było już arogancji. — Chociaż rozłóż na talerze!
Kiwnęłam głową.— Miski na sałatki są na górnej półce. U ciebie.Dzwonek zadzwonił.Tamara Igorewna weszła niczym królowa. Upięte włosy, drogi perfum, błyszcząca sukienka.Goście poszli za nią.Vadim wymusił uśmiech:— Wejdźcie, drodzy goście!Poszli do salonu.
I zastygli.Obrus był czysty. To wszystko.Na nim: plastik, smutek, cały kurczak jak wypadek.Tamara Igorewna stanęła.— To… co to jest?— Poczęstujcie się… sałatki… kurczak… — mamrotał Vadim.Ciotka Lyuda prychnęła.— Z plastiku? Ola, jesteś chora?
Wszystkie oczy skierowały się na mnie.Siedziałam elegancko w kącie, przeglądając magazyn.— Jestem zdrowa — powiedziałam. — Mamy tylko nowy model rodziny. Europejski.— Jaki model? — zapytała surowo teściowa.Wstałam.— Osobny budżet. Vadim obliczył, że go pożeram.
Że jestem pasożytem. Więc jem sama. A swoich gości obsługuje teraz sam — z oszczędzonych milionów.Cisza.— Vadik? — Tamara Igorewna powoli spojrzała na syna. — To prawda?Vadim zrobił się czerwony.— Mamo, ja tylko… optymalizowałem… hipotekę…
— „Optymalizowałeś” — powtórzyła cicho.Ten szept był gorszy niż krzyk.Wyjęłam teczkę z komody.— Jestem księgową, Vadim. I w przeciwieństwie do ciebie, kocham liczby.Położyłam wydruk na stole.— Jedzenie. Dom. Prezenty. Twoje ubrania. Leczenie zębów. Prawie milion rocznie.
Spojrzałam mu w oczy.— Twoja hipoteka? Trzysta sześćdziesiąt tysięcy.Wszyscy zamilkli.— To oznacza — powiedziałam spokojnie — że ja cię finansowałam. Karmiłam. Ubierałam. Abyś mógł udawać głowę rodziny.Vadim spuścił głowę.
Tamara Igorewna z obrzydzeniem spojrzała na plasterek kiełbasy z plastikowego pudełka.Potem na syna.— Wstyd — powiedziała.Potem spojrzała na mnie.— Ola… wybacz nam. Rozpieszczałyśmy go.Potrząsnęłam głową.
— Nie rozpieszczałam. Kochałam. I myślałam, że miłość jest ceniona.Pokręciła powoli głową, sięgnęła po torebkę.— Chodźmy. Idziemy do restauracji.Potem do Vadima:— A ty siadaj.Oszczędzaj dalej. Jedz swoje plastikowe sałatki.Drzwi zatrzasnęły się.
Za nimi został zapach taniego kurczaka i całkowitej porażki.Vadim osunął się na krzesło.— No, zadowolona? Upokorzyłam cię?Spojrzałam na niego.— To ty się upokorzyłeś. Ja tylko się odsunięłam.Poszłam do sypialni, wzięłam walizkę.
— Dokąd idziesz? — Jego głos załamał się.— Do życia, w którym nikt nie rozlicza mojej egzystencji.Chwycił moje ręce.— Ola, wybacz! Byłem idiotą! Dam ci moją kartę, pensję, wszystko! Delikatnie się uwolniłam.— Nie potrzebuję twojej pensji. Jak się okazało, całkiem dobrze zarabiam sama.
— Ale jesteśmy rodziną! Dziesięć lat!— Byliśmy. Dopóki nie zacząłeś liczyć każdy kęs w moich ustach.Zamknęłam zamek.— Biedę mogę wybaczyć. Błędy też. Ale skąpstwo i brak szacunku — nigdy.Położyłam klucze na stole.— Rozwód złożę online. Hipotekę spłacasz sam. W końcu jesteś mężczyzną.
Na zewnątrz powietrze było chłodne, czyste.Zamówiłam taksówkę.Za pięć minut odjadę.Sama.I po raz pierwszy nie musiałam już usprawiedliwiać własnego istnienia.
